Teknik İncelemeye Dosya Hazırlama Kontrol Listesi
Birol Çelik tarafından · 6 Kasım 2026
Bir teknik inceleme, önce yanıtlanacak sorunun ve incelenecek materyalin netleşmesiyle başlar. Dosyayı ilk görüşmeye hazırlarken hangi verinin nereden geldiğini, hangi tarih aralığını kapsadığını ve hangi noktaların belirsiz olduğunu kısa bir envanterle gösterin.
1. İnceleme sorusunu tek cümleye indirin
“Bu kayıtları inceleyin” yerine araştırılabilir bir soru yazın. Örneğin “Örnek uygulama hesabına 14 Mayıs günü yapılan giriş, sistem kayıtlarıyla zaman bakımından eşleşiyor mu?” gibi. İlgili sistemleri, tarih aralığını ve beklediğiniz çıktıyı belirtin.
2. Dosyaları kaynağıyla birlikte listeleyin
Her dosya için ad, kaynak sistem, tarih aralığı ve nasıl elde edildiği bilgilerini yazın. Ekran görüntüsü varsa hangi ekrandan ve hangi tarihte alındığını ekleyin. Birden fazla saat dilimi kullanılmışsa bunu belirtin. Saat dilimi bilinmiyorsa envanterde “bilinmiyor” yazın.
3. Orijinali koruyun ve değişiklikleri kayda alın
Elinizdeki orijinal dosyaları ayrı tutun. Not alma, ad değiştirme ve biçim dönüştürme gibi işlemleri çalışma kopyasında yapın. Teknik ekip uygun gördüğünde dosyanın SHA-256 özetini kayda ekleyebilir. Aynı özet, karşılaştırılan kopyaların içerik düzeyinde eşleştiğini gösterir. Kaynağın ve elde edilme koşullarının kaydı ayrıca tutulur.
4. Kısa bir olay çizelgesi oluşturun
Her satıra bir olay yazın. Tarih ve saat, kaynak, ilgili dosya ve açıklama yeterlidir. Doğrudan kayıtta görülen olaylarla yorumları ayrı sütunlarda tutun. Örneğin “giriş kaydı 10.14’te oluştu” bir gözlemdir. Girişi kimin yaptığı ek kanıt gerektiren bir sorudur.
5. Paylaşılacak kapsamı belirleyin
İlk görüşme için inceleme sorusu, envanter ve kısa olay çizelgesiyle başlayın. Belgenin tamamını paylaşmadan önce hangi bölümün gerekli olduğunu ve kullanılacak aktarım yöntemini görüşün. Parolaları, erişim anahtarlarını ve ilgisiz kişisel bilgileri ilk talep formuna eklemeyin.
Göndermeden önce son kontrol
- İnceleme sorusu, tarih aralığı ve istenen çıktı açık mı?
- Her dosyanın kaynağı ve elde edilme şekli belirtilmiş mi?
- Orijinal dosyalar ile çalışma kopyaları ayrılmış mı?
- Saat dilimleri ve belirsiz noktalar kayıtlı mı?
- İlk görüşmede hangi materyalin paylaşılacağı belirlenmiş mi?
Teknik kapsamı birlikte belirlemek için dosya ön değerlendirmesi talep edebilirsiniz. İlgili okuma: Dijital deliller nasıl değerlendirilir?
Teknik kaynak: NIST SP 800-86, Guide to Integrating Forensic Techniques into Incident Response.